Thu thuế thu nhập cá nhân đối với hoạt động kinh doanh chứng khoán: Chỉ tạo “sóng” nhỏ cho thị trường

Phương án 0,1% được lựa chọn... vì đơn giản

Theo đó, khoảng trên 700 nghìn tài khoản của các nhà đầu tư chứng khoán đăng ký tại các công ty chứng khoán sẽ phải nộp thêm một khoản thuế thu nhập cá nhân với 2 phương án mà Tổng cục Thuế đưa ra. Nhà đầu tư được lựa chọn 1 trong 2 phương thức nộp thuế như nộp thuế theo thuế suất 20% trên thu nhập tính thuế cả năm, hoặc nộp thuế 0,1% trên giá chuyển nhượng chứng khoán từng lần. Khoảng nửa tháng nay, các công ty chứng khoán đã đồng loạt gửi thông báo tới nhà đầu tư lưu ý việc thực hiện chính sách trên. Đi cùng với thông báo, các công ty chứng khoán cho biết bắt đầu thực hiện tạm thu 0,1%/tổng giá trị bán khi phát sinh giao dịch bán chứng khoán của nhà đầu tư. Theo thông báo của Công ty Chứng khoán SME, các nhà đầu tư cá nhân đã đăng ký nộp thuế theo phương thức 20% thu nhập chịu thuế vẫn phải tạm nộp 0,1% giá trị chuyển nhượng bán chứng khoán trên mỗi lần chuyển nhượng. Công ty chứng khoán có trách nhiệm tạm thu khoản này để nộp cho ngân sách nhà nước hàng tháng. Một số chuyên gia nhận định, đa số nhà đầu tư đều lựa chọn phương thức nộp 0,1% trên giá chuyển nhượng. Trường hợp nhà đầu tư không đăng ký lựa chọn phương thức cụ thể, công ty chứng khoán sẽ mặc nhiên thực hiện khấu trừ 0,1% theo phương thức thứ hai. Việc thực hiện theo phương thức nộp 0,1% trên giá chuyển nhượng được nhiều nhà đầu tư lựa chọn, theo các chuyên gia là do đơn giản hơn.

Một số nhà đầu tư phản ánh, hiện họ đang phó mặc các thủ tục và việc khấu trừ cho công ty chứng khoán; thậm chí một số người còn chưa có mã số thuế để thực hiện nghĩa vụ và quyền lợi. Tổng cục Thuế khuyến nghị, nhà đầu tư cần có mã số thuế để hưởng các quyền lợi như được giảm thuế nếu bị thiên tai, hỏa hoạn, tai nạn bất ngờ hoặc bị bệnh hiểm nghèo; được lựa chọn cách tính thuế thu nhập cá nhân theo mức thuế suất là 20% đối với thu nhập từ kinh doanh chứng khoán; được hoàn thuế thu nhập cá nhân nếu nộp thừa; được cung cấp các dịch vụ về thuế nhanh chóng, thuận tiện.

Nhà đầu tư hy vọng, chính sách thuế trên cũng là một cơ hội để các công ty chứng khoán cạnh tranh, tăng thị phần môi giới. Nếu thực hiện giảm một phần phí nhất định, ngoài chia sẻ với nhà đầu tư, công ty chứng khoán cũng tạo thêm sự hấp dẫn để gọi thêm tài khoản mới.

Nhà đầu tư sẽ bị dao động nhẹ

Việc triển khai  thu thuế thu nhập cá nhân (TNCN) đối với hoạt động đầu tư, kinh doanh chứng khoán từ 1.1.2010 tới, theo nhận định chung là có ảnh hưởng tới  thị trường chứng khoán nhưng không quá lớn. Một lãnh đạo của Công ty Chứng khoán Thăng Long (TSC), cho rằng vấn đề thuế thu nhập đánh trên đầu tư chứng khoán có thể là vấn đề, nhưng sẽ nhỏ do nó cũng gần tương tự như việc tăng phí giao dịch chứng khoán. Phản ứng thường thấy ở nhà đầu tư là xét lại và tìm đến các mức phí giao dịch cạnh tranh giữa các công ty chứng khoán hiện nay. Tuy nhiên, hiện mặt bằng phí giữa các thành viên chênh lệch không lớn và có sự phân định các mức phí khác nhau, theo quy mô giao dịch hoặc theo các gói sản phẩm. Còn Phó tổng giám đốc Công ty chứng khoán âu Việt - Lê Anh Thi thì cũng cho rằng, việc đánh thuế chứng khoán chỉ tác động một phần đến thị trường, tâm lý nhà đầu tư sẽ dao động nhẹ.  Nhưng  ảnh hưởng này có thể chỉ trong 1-2 tuần đầu. Một số ý kiến khác nhận định:  Có thể có những nhà đầu tư không tránh khỏi tiếc nuối, thận trọng trong giao dịch và không ít người thực hiện chốt lời, bán trước ngày 1.1.2010. Theo các chuyên gia thì nỗi lo lớn của nhà đầu tư hiện nay là dòng tiền chảy vào chứng khoán năm sau, tín dụng ngân hàng sẽ mở bao nhiêu, cho vay cầm cố chứng khoán ở mức nào... Nếu triển vọng dòng tiền vào thị trường sáng sủa, giao dịch chứng khoán đạt mức khả quan, thì mức nộp 0,1% trên tổng giá trị bán sẽ không là trở ngại của nhà đầu tư khi mua bán cổ phiếu.

Minh Lý